E-ticarette 4,57 trilyon liralık pazara yapay zeka modelleri üzerinden sepet hazırlama bağlantısı sağlandı

Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2025 yılında yüzde 52,2 oranında büyüme kaydederek 4,57 trilyon lira seviyesine yükselen ve dolar bazında yüzde 29 artışla 115 milyar doları aşan Türkiye e-ticaret sektörü için akıllı asistanları doğrudan mağaza veritabanına bağlayan yeni bir yazılım mimarisi duyuruldu.

İnternet üzerinden alışveriş gerçekleştiren kullanıcıların parça numarası, stok kodu veya karmaşık teknik ifadeleri bilmediği durumlar hedeflenerek tasarlanan bu altyapı, doğal dil ile yapılan ürün aramalarını satıcının onaylı envanteriyle anında eşleştiriyor. Müşteri arayışını günlük konuşma diliyle aktardığında yapay zeka sistemi tahminde bulunmuyor, eksik kalan model, ebat ya da kullanım sahası bilgilerini müşteriye yönelttiği sorularla tamamlıyor. Sistemdeki fiyat etiketleri, stok seviyeleri ve indirimler geçmiş diyalog hafızasından değil, doğrudan sitenin veri tabanından temin ediliyor.

Söz konusu hizmeti pazara sunan Fiberport, yürüttüğü ChatGPT e-ticaret entegrasyonu çalışmasını salt metin üreten bir danışma aracı olarak değil, mağazanın anlık verileriyle sipariş hazırlayan bir ticaret köprüsü şeklinde konumlandırıyor. Kurum, yapay zeka kanallarını alışveriş deneyimine entegre eden Türkiye’nin ilk yazılım firması olduğunu belirtiyor.

Uluslararası ticaret protokolleri ve güvenli kasa modeli

Yazılımın ödeme kurgusu dünyadaki son gelişmelerle uyum içerisinde ilerliyor. OpenAI, Mart 2026’da ChatGPT içerisindeki Instant Checkout özelliğinin ilk sürümünün arzu edilen esnekliği veremediğini açıklayarak satıcıların kendi tahsilat kanallarını kullanmasına imkan tanımış, önceliği ürünün keşfedilmesine kaydırmıştı. Google tarafında ise Ocak 2026’da Shopify ortaklığıyla geliştirilen Universal Commerce Protocol (UCP) standardı duyurulmuş, Gemini ve AI Mode üzerinden ödeme adımları ilk olarak ABD’deki uygun mağazalarla hayata geçirilmişti.

Bu çerçevede, sohbet içi ödeme koşullarının olgunlaşmasını beklemek yerine ürün tespiti ve sepet oluşturma evrelerini yapay zekaya aktaran, ödemeyi ise e-ticaret sitesinin kendi altyapısında bırakan yaklaşım temel alınıyor. Şirket benimsediği bu sistemi "Ürünü beraber seçelim, kasada bildiğiniz güvenli ödeme ekranına geçelim" sözleriyle açıklıyor. Bu kurguda sanal POS yapıları, kargo seçenekleri, alıcı adresleri ve fatura düzenlemeleri işletmenin kurulu sisteminde kalmaya devam ediyor.

Platform imkan tanıdığında, ülke ve ödeme kuruluşu uygunsa satın almanın bir kısmının konuşma ekranında yapılması alternatif olarak sunuluyor. Ancak Fiberport, bunun sadece bir API entegrasyonuyla bitmediğini; ödeme onayı, sipariş tamamlama, aksayan işlemler, iptal ve iade süreçlerinin kapsamlı şekilde test edilmesi gerektiğini vurguluyor. ChatGPT, Google Gemini, Claude, Microsoft Copilot ve Perplexity gibi platformlar farklı bağlantı imkanlarına sahip olduğu için kapsam her işletmeye göre özel belirleniyor. Bahsi geçen yapay zeka isimleri resmi bir ortaklık olarak değil, potansiyel çalışma alanları olarak kabul ediliyor.

Yapay zeka ile yapılabilen işlemler ve Türkiye pazarı kuralları

Sistem üzerinden kullanıcılara sunulan imkanlar şu başlıkları kapsıyor:

• Ürün arama ve karşılaştırma. Ürün adı, kategori, marka, teknik özellik ya da kullanım amacına göre arama yapılıyor. Karşılaştırmalar yalnızca katalogda gerçekten bulunan bilgilerle hazırlanıyor, eksik veri gizlenmiyor.
• Güncel fiyat, stok ve müşteriye özel koşullar. Fiyat, para birimi, kampanya ve stok için mağaza sistemi esas alınıyor. Bayiye özel iskonto, asgari sipariş ve farklı fiyat listeleri müşterinin kimliği ve yetkisi doğrulandıktan sonra uygulanıyor.
• Sepet hazırlama. Desteklenen bağlantılarda seçilen ürün ve adetlerle sepet oluşturuluyor. "Şundan iki tane daha ekle" gibi devam istekleri aynı alışveriş bağlamında karşılanıyor.
• Sipariş, kargo ve iade talepleri. Müşteri doğrulaması ve izinler uygunsa sipariş durumu ve kargo takibi ilgili sistemin kaydıyla yanıtlanıyor. İade talebini kaydetmek ile para iadesini gerçekleştirmek ayrı yetkiler olarak tutuluyor.

Entegrasyon sürecinde yerel mevzuat ve pazar kuralları gözetiliyor. Türk lirası cinsinden fiyatlama, KDV dahil ya da hariç alternatifler, taksit seçenekleri, havale indirimleri, kargo barajları ve fatura formatları mağazanın kendi sisteminden çekiliyor. Yapay zeka kendi kararıyla taksit ya da teslim süresi veremiyor. iyzico, PayTR ve bankaların sanal POS bağlantıları sözleşmelere uygun olarak taranıyor, kart numaraları sohbet penceresinde paylaşılmıyor. Siparişin ödendiği teyidi ödeme formunun açılmasıyla değil, ödeme altyapısından gelen teyitli sunucu bildirimiyle kabul ediliyor. Sayfa yenilemelerinde veya bağlantı sorunlarında çift çekim olmaması için mutabakat adımları işletiliyor.

Mağazaların mevcut yazılımlarını sıfırdan değiştirmesi gerekmiyor. Shopify, WooCommerce, ikas, Ticimax, T-Soft ya da özel yazılımlarda öncelikle API yetkileri, limitler ve sepet uyumlulukları analiz ediliyor. Bu yazılımların varlığı hazır onaylı bir modül taahhüdü anlamına gelmeyip projenin kapsamını gösteriyor. Bilgilerin farklı yazılımlarda veya tablolarda tutulduğu işletmelerde önce ana kaynak tayin ediliyor. Hatalı stoku ya da eski tutarı daha süratli iletmenin ticarete fayda sağlamayacağı ifade edilerek muhasebe, depo ve ERP bağlantıları entegrasyona dahil ediliyor.

Sistem protokolleri ve rolleri tabloda ayrıştırılıyor:

Protokol · Geliştiren · Görevi

MCP (Model Context Protocol) · Anthropic · Uygun bir yapay zeka istemcisinin ürün sorgulama ya da sepet hazırlama gibi belirli araçları çağırabilmesini sağlayan bağlantı katmanı

ACP (Agentic Commerce Protocol) · OpenAI ve Stripe · ChatGPT ticaret entegrasyonlarında katalog ve satın alma sözleşmelerini tanımlayan açık standart

UCP (Universal Commerce Protocol) · Google, Shopify ile birlikte · Sepet, kimlik bağlama ve ödeme gibi ticaret yeteneklerini ortak bir yapıda sunmaya yönelik açık standart

Güvenlik tarafında ürün listeleyen araçla tahsilat yapan fonksiyonların yetkileri ayrıştırılıyor. API anahtarları sohbet ekranına verilmiyor; OAuth sınırları ve oturum izolasyonları kuruluyor. Mükerrer siparişleri önlemek adına idempotency anahtarları ve webhook doğrulamaları devrede tutuluyor.

Hedeflenen sektörler ve teknik kurulum basamakları

Model özellikle şu dört ticari alanda çözüm sunuyor:

• Yedek parça ve teknik ürün satıcıları. "Bende şu model var, hangi parça uyar?" sorusunu ürün kimliği ve doğrulanmış uyumluluk kayıtlarıyla yanıtlamak isteyen işletmeler.
• Bayiye ve toptan satış yapan işletmeler. Müşteriye özel fiyat listeleri, asgari adet ve teklif süreçlerini yetkiyle yönetmek isteyenler. Bu senaryoda her konuşmanın kartla ödemeyle bitmesi gerekmiyor, doğrulanmış bir teklif talebi de geçerli sonuç sayılıyor.
• Geniş ürün kataloğu olan mağazalar. Müşterinin filtrelerde kaybolmadan ölçü, özellik ve kullanım amacıyla ürün bulmasını isteyenler.
• Yoğun satış sonrası soru alan işletmeler. Sipariş ve kargo sorularını doğrulanmış kayıtlarla yanıtlamak, gerektiğinde konuşmayı insan ekibe aktarmak isteyenler.

Katalog içeriği yetersiz işletmelerde öncelikle veri düzeltmeleri yapılıyor. MakineUstası çalışması bu katalog hazırlığına örnek oluşturuyor. 2019’dan bu yana hırdavat ve elektrikli el aletleri sahasında yürütülen projede makineler, teknik şemalar ve yedek parçalar birbirine bağlanmış durumda bulunuyor.

Kurulum aşamaları ise şöyle yürütülüyor:

• Mevcut mağazanın altyapısı, kataloğu, stok kaynağı, ödeme kuruluşu, hedef ülkesi ve kullanıcı senaryosu inceleniyor.
• Eksik özellikler, varyantlar, eski fiyatlar ve ürün kimliği sorunları belirleniyor.
• Sınırlı bir ürün grubunda gerçek müşteri sorularıyla arama ve öneri doğruluğu test ediliyor.
• Sepet ve ödeme bağlantısı test ödeme ortamında doğrulanıyor, gerçek satışa geçiş ayrıca onaylanıyor.
• Yayına alınan sistem için hata izleme, katalog güncellemeleri, maliyet sınırları ve platform sürüm değişikliklerini kapsayan bakım düzeni kuruluyor.

Performans ölçümünde sadece diyalog sayısı değil, sepete geçiş ve ödenen sipariş sayısı kriter alınıyor. Teknik bağlantı yapılması ürünlerin ChatGPT veya Gemini gibi araçlarda kesin gösterileceği garantisini içermiyor. Maliyetler mağaza altyapısına göre özel çıkarılıyor. Çalışmaya dair detaylara fiberportglobal.com web sitesi üzerinden ulaşmak mümkün oluyor. Marka, 26 yıllık tecrübeye sahip Starline Yapay Zeka Yazılım ve Uzay Teknolojileri A.Ş. bünyesinde kurumsal dijitalleşme çözümleri üretiyor.

İlgili taraflar şirketle 0212 259 0 259 telefonundan veya [email protected] adresinden bağlantı kurabiliyor.